Project Description

Fitting piłek do golfa

Profesjonalny dobór kijów golfowych dokonywany przez doświadczonych fitterów to już dzisiaj usługa powszechnie dostępna, która weszła na stałe do repertuaru większości liczących się sklepów. Wielu golfistów i golfistek jednak pomija, a w najlepszym razie, nie docenia znaczenia tego elementu wyposażenia golfowego, który obecny jest przy dosłownie każdym uderzeniu – piłeczki golfowej. Czasy, kiedy wszystkie piłki do golfa były praktycznie takie same dawno minęły. Wybór piłki jaką powinniśmy grać to ważna decyzja, która powinna być dokonana świadomie, gdyż może mieć wpływ na nasze wyniki i przyjemność z rundy golfa. W tym artykule postaram się przybliżyć zależności, które pomogą wybrać rekomendowane piłki golfowe dla Was. Posłużę się ofertą Titleist, ponieważ ta marka posiada swoją unikalną filozofię, a do tego bezsprzecznie jest od lat wyznacznikiem jakości i technologii, które wyznaczają kierunki w rozwoju piłek golfowych na całym świecie.

Czy piłki Titleist są najlepsze dla wszystkich golfistów? Czyli dlaczego fitting piłek golfowych Titleist jest najbardziej efektywny.

Pytanie zawarte w tym nagłówku jest przewrotne. Oczywiście nie jestem ‘kontraktowym’ golfistą Titleista ani nie mam z tytułu napisania tego artykułu żadnych benefitów. Napiszę natomiast z całą świadomością, że Titleist to czołowa marka i producent piłek golfowych na świecie. Świadczą o tym choćby czyste dane – w 2020 roku niemal 75% wszystkich golfistów na zawodowych Tourach grało piłkami marki Titleist. Żadna inna marka, choć wiele depcze Titleistowi po piętach marketingowo i technologicznie, nie może poszczycić się takim wynikiem. Piłki golfowe Titleist, a szczególnie kultowy model ProV1 to ikona golfa i jedna z tych rzeczy, które jako pierwsze przychodzą nam na myśl kiedy myślimy o sprzęcie do tej dyscypliny.

OGÓŁEM 74%
PGA Tour 73%
LPGA Tour 83%
Udział piłek golfowych Titleist wśród graczy na zawodowych Tourach (badania 2020)

Jednak znacznie ważniejsze od posiadania serii piłek, używanych przez ¾ najlepszych golfistów świata jest to, że Titleist posiada rozbudowaną ofertę modeli o bardzo zbliżonych właściwościach, które jednak w kluczowych miejscach wyróżniają się od siebie. To wszystko sprawia, że wybór piłki golfowej, którą powinniśmy grać nie ogranicza się tylko do budżetu, ale do realnych korzyści jakie odniesiemy w osiągach na polu golfowym.

Filozofia marki Titleist dotycząca doboru piłek golfowych

Dobór piłek golfowych do techniki zawodnika

W odróżnieniu od wielu konkurentów oraz powszechnego, dość błędnego pojęcia, Titleist rekomenduje wybór najlepszego modelu piłek golfowych dla golfistów nie na zasadzie prędkości ich swingu przy driverze – i nie odległość drive’ów jest najważniejsza. Inżynierowie Titleista badając właściwości swoich czterech (stan na 2021) modeli z segmentu Tour wyliczyli, że różnica w drive’ach między nimi to tylko, i to średnio, zaledwie 4 do 6 metrów. Czyli praktycznie żadna, biorąc pod uwagę, że jest to średnia oraz że większość z nas jednak jest amatorami, którzy mogą te ok. 5 metrów łatwiej stracić po drobnym błędzie niż przez taki czy inny model piłki golfowej.

Czym jest zasada Green-to-Tee w procesie wyboru piłek?

Zamiast tego Titleist oferuje podejście Green-to-Tee, czyli zupełne odwrócenie powszechnego mniemania o piłkach golfowych. Proces wyboru, która piłka golfowa będzie najlepsza dla danego gracza, Titleist proponuje skupić się i zacząć od greenu i uderzeń wykonywanych w jego okolicy. Dopiero później proces fittingu piłek do golfa przenosi się na fairway, aby sprawdzić właściwości przy pełnych strzałach z różnych odległości, różnymi dłuższymi kijami i z różnych położeń piłki. Na sam koniec golfiści wchodzą na tee i oceniają właściwości lotu na podstawie ‘cyferek’ z radaru przy uderzeniu driverem.

Podejście green-to-tee Titleist
Fitting piłek golfowych Titleist oferuje unikalne podejście łączące w sobie analitykę i subiektywne odczucia przy różnych rodzajach uderzeń na polu golfowym.

Podejście takie ma swoje gruntowne podstawy w łatwym do wyliczenia rozkładzie uderzeń. Badacze Titleista wyliczyli bowiem, że niezależnie czy grasz średnio 100 uderzeń, czy 90 czy 80 i mniej – i tak driverem uderzasz średnio 14 razy na rundę. Czyli nie jest to najważniejszy typ uderzenie na polu golfowym, biorąc pod uwagę, że im ‘gorzej’ grasz tym więcej musisz wykonać ważnych dla Ciebie krótkich strzałów ‘atakujących’ green (tzw. scoring shots) oraz teoretycznie więcej puttów.

Uderzenia różnymi typami kijów golfowych podczas rundy

Jak określić, jakich piłek golfowych powinienem używać?

Niezależnie od Twojego poziomu gry, Titleist proponuje rozpocząć fitting piłek golfowych od ‘wywiadu’, który powinien przeprowadzić z Tobą specjalista. Na liście pytań (na które możesz odpowiedzieć też sam/sama) są m.in.:

  • model jakim obecnie grasz i czy ta gra jest powtarzalna czy raczej nie,
  • osiągi Twoją obecną piłką w zakresie odległości, skupienia, możliwości zatrzymywania piłki (kontroli uderzeń), szczególnie na greenie,
  • trajektorii Twoich uderzeń,
  • obszarów, które wymagają największej poprawy,
  • preferencji twardości/miękkości,
  • dodatkowych aspektów jak budżet, kolor, oznaczenia na powierzchni piłek itd.

To wszystko składa się na obraz, jaki specjalista od doboru piłek golfowych zapisze w swoich notatkach i na tej podstawie dobierze dla Ciebie 2-3 preferowane modele z oferty Titleist (w swojej pracy rekomenduję też zazwyczaj 1-3 modeli o podobnych właściwościach z innych marek). Po takim teoretycznym wstępie czas na testy polowe – oczywiście w podejściu green-to-tee.

Piłki golfowe Titleist wszystkie modele fitting

Podstawą liczbowego określenia swojej preferencji na koniec fittingu jest dla mnie swoista ‘scorecarta’, na której zaznaczamy razem z fittowanymi golfistami. Jest to autorski system Titleista – lekko zmodyfikowany przeze mnie o ujęcie liczbowe, które na końcu pozwala wybrać model na podstawie ilości punktów uzyskanych przez średnie ważone. W tabelce wpisujesz określone oceny dla poszczególnych testowanych piłek, na dole wyliczając średnia ważoną. Oczywiście procenty są umowne – wzięte z podejścia green-to-tee oraz własnych obserwacji – dla Ciebie mogą być inne, dlatego jeśli chcesz się ‘pobawić’ możesz zmienić te współczynniki. Każdemu aspektowi zawartemu w scorecarcie daj wynik od 1 (najgorszy) do 10 (najlepszy).

Aspekt Obszar oceny Istotność Etap
Green Feeling 10% 1
Green Kontrola / celność 10% 1
Green Dodatkowe aspekty 5% 1
Okolice greenu Feeling 5% 2
Okolice greenu Skupienie 5% 2
Okolice greenu Zatrzymywanie piłki 5% 2
Bunkier Ogólna ocena 5% 2
Approach – wedge Feeling 5% 3
Approach – wedge Skupienie 5% 3
Approach – wedge Zatrzymywanie piłki 5% 3
Krótkie i średnie irony Feeling 5% 3
Krótkie i średnie irony Skupienie 5% 3
Krótkie i średnie irony Zatrzymywanie piłki 5% 3
Woody/hybrydy/długie irony Odchylenie kierunku 5% 4
Woody/hybrydy/długie irony Odległość 5% 4
Driver Odchylenie kierunku 5% 5
Driver Odległość 5% 5
Driver Spin 5% 5
Tabelka z kartą wyników za poszczególne etapy i aspekty fittingu piłek golfowych pomoże Ci wybrać najlepszy model dla siebie.

Etapy fittingu piłek golfowych

Zacznij od greenu i puttów z różnych odległości. Polecam 1m / 3m / 6m oraz 10m. Daj sobie po około 10-15 strzałów z każdej pozycji, każdą z testowanych piłek. Jak łatwo policzyć, ta część będzie sama w sobie trwała 10-15 minut zanim sprawdzisz każdą piłkę i zapiszesz wyniki. Oceniaj feeling i to czy piłka wg Ciebie toczy się powtarzalnie czy podskakuje (subiektywnie, nie jest to bowiem zaawansowany fitting puttera za pomocą technologii, tylko test który możesz przeprowadzić nawet samodzielnie). Możesz liczyć trafione putty – ale jeśli trafiasz mało powtarzalnie to staraj się ocenić, który model daje Ci lepszą kontrolę i zatrzymuje piłkę jeśli nie w dołku – to bliżej niego. Oceń dodatkowe aspekty jak oznaczenia na powierzchni ułatwiające ustawienie czy dające dodatkową pewność przy uderzeniu. Na koniec każdemu modelowi przypisz ocenę 1-10 w poszczególnych aspektach.

Ta faza fittingu skupia się na wyborze piłki golfowej, która daje nam najlepsze odczucia w krótkiej grze – jednocześnie (o ile da się to stwierdzić) najbardziej stabilne i powtarzalne wyniki. Wykonaj kilka uderzeń z różnych pozycji. Od krótkich chippów na green, przez różne warianty uderzeń z jakimi najczęściej masz do czynienia na dystansie 10-25m od greenu. Następnie uderz z 1-3 różnych odległości, z jakich najczęściej używasz swoich Wedge do wejścia na green (w zależności od tego ile Wedge w torbie posiadasz). Wykonując test samodzielnie – oceń rezultaty punktacją na scorecarcie. Podczas usługi fittingu do ewaluacji używam dodatkowo radaru, który jest w stanie zmierzyć skupienie i takie aspekty jak siłę zatrzymywania/toczenia się piłki czy poziom rotacji.

Uderz też kilka strzałów z bunkra aby sprawdzić, czy któryś z modeli piłek golfowych wyróżnia się czymś szczególnym. Jeśli nie ma znaczących różnic w tym aspekcie, to po prostu wszystkim przyznaj równą notę.

Następnym etapem testu piłek są ich osiągi przy uderzeniach dłuższymi niż Wedge kijami z zestawu. Użyj ironów od 6-9 przy pełnych strzałach, oceniając (lub mierząc) ich osiągi. Najważniejsza w tym aspekcie jest powtarzalność odległości (a nie sama odległość) oraz siła zatrzymywania piłki (związana z tym wysokość lotu, rotacja oraz rezultat końcowy, czyli toczenie się piłki po wylądowaniu). Wszystkie te oceny lub pomiary ponownie wpisz do scorecarty nadając im punktację 1-10.

Do tej fazy użyj wszystkich kijów których dotąd nie testowałeś,  a posiadasz w torbie (oprócz drivera). W zależności od tego jakie kije używasz do długich uderzeń, oceń odległości oraz odchylenie od kierunku. Spróbuj zaobserwować jak zachowuje się piłka podczas zle trafionych strzałów – czy nie dostaje nadmiernej rotacji bocznej, która odchyla ją od pożądanej trajektorii. Ponownie, wszystkie pomiary wpisz do scorecarty.

Ten etap możesz przeprowadzić na driving range lub na długim dołku z tee. Uderzając driverem posiłkuję się danymi zbieranymi przez radar. Pozwala to na łatwą ocenę takich elementów jak spin, odchylenie kierunku oraz czysta odległość – przy driverze interesuje nas głównie ‘total’ czyli odległość całkowita każdego uderzenia.

Podsumowanie fittingu piłek golfowych

Podsumowanie fittingu piłek golfowych

Na koniec sesji podsumuj zliczone wyniki aby otrzymać średnią ważoną dla każdego rodzaju piłek golfowych, który testowałeś. Jeśli dane są zbierane za pomocą radaru lub innego tego typu urządzenia – masz solidne podstawy, aby dokonać wyboru optymalnej piłki dla siebie. Jeżeli natomiast robiłeś/robiłaś wszystko samodzielnie, to możesz ten test za jakiś czas temu powtórzyć – przy innej pogodzie, może dodając jakiś nowe model lub odejmując z testu te, które wypadły najgorzej.

Jeśli chcielibyście się dowiedzieć więcej na temat usługi fittingu piłek golfowych, jaką oferujemy w ramach BogiGolf Fitting Center i niektórych Demo Days – zapraszamy na naszą stronę: www.fittingcenter.pl

Prawdy i mity o doborze piłek golfowych

Na koniec chciałbym podzielić się z Wami kilkoma refleksjami na temat mitów i błędnych teorii odnośnie piłek golfowych oraz ich doboru. Wiele z nich można spotkać w internecie lub zasłyszeć od ‘znawców’ tematu podczas rozmowy.

Mit 1 – dobór piłki golfowej wystarczy przeprowadzić pod kątem prędkości swingu driverem

Podejście to stosuje kilka znanych marek (nie będę wymieniał z nazwy, choć się z nimi po prostu nie do końca zgadzam). Polega ono na tym, że dostosowujemy rodzaj piłki do naszej techniki swingu, głównie prędkości, przy grze driverem i optymalizujemy parametry lotu pod ten typ uderzenia. W samej optymalizacji pod prędkość swingu najdłuższym kijem golfowym nie ma nic złego. Jednak po przeczytaniu całego artykułu, a także posiadając nawet najmniejsze doświadczenie na polu golfowym – chyba zgodzicie się, że sam driver nie ‘robi’ wyniku podczas rundy. Wg Titleista, co jeszcze raz podkreślę, zaledwie ok 14 razy na rundę uderzasz driverem – zatem nie można budować całego naszego fittingu piłek wokół tylko jednego rodzaju uderzenia. Co więcej, nawet zakładając, że prędkość przy driverze dla nas niezwykle ważna i bardzo chcielibyśmy pod nią właśnie optymalizować używaną piłkę – to nie jest tak, że ma ona przełożenie na innego rodzaju uderzenia. Czyli krótko mówiąc driverem możemy uderzać dość szybko (np. powyżej 105 mil na godzinę) a ironami już średnio szybko. I co wtedy? Niestety, całe podejście trochę się posypie, dlatego optymalizacja piłki golfowej pod prędkość i grę driverem to podejście nie tyle fałszywe – co mało wystarczające.

Fitting piłek golfowych do drivera

Mit 2 – kompresja jest bardzo ważna dla optymalizacji parametrów lotu piłki

Wielu golfistów wierzy, że prędkość swingu powinna iść w parze z jakimś poziomem kompresji. Na temat tej miary można znaleźć bardzo wiele artykułów w zachodnich mediach golfowych. Aby się nie rozpisywać – kompresja to relatywna miara ‘miękkości’ piłki golfowej. Problem z nią jest tylko jeden – nie ma rynkowego standardu – sytuacja przypomina więc bardzo temat ‘flexów’ w shaftach, czyli braku unifikacji i różnych odczuć golfistów przy testowaniu różnych modeli różnych producentów. Krótko mówiąc, kompresja może służyć do porównywania relatywnej miękkości różnych modeli piłek jednego producenta. Bo już dla porównania piłek różnych producentów niespecjalnie się przyda.

Załóżmy jednak, że byłaby jakaś organizacja, która obiektywnie zmierzyłaby kompresję wszystkich piłek w ten sam, zunifikowany sposób. Czy wtedy dobór piłki golfowej pod kątem kompresji miałby sens dla optymalizacji osiągów? Większość badań, przeprowadzonych przez producentów takich jak Titleist mówi, że nie. Każda piłka przy każdym swingu się bowiem ‘kompresuje’ czyli odkształca przy trafieniu licem kija golfowego, aby osiągnąć następnie wysoką prędkość początkową. To czy piłka jest w odczuciu bardziej twarda czy miękka – na to właśnie kompresja ma wpływ. Natomiast nie wykazano większego wpływu na osiągi, jeśli na przykład osoba o wysokiej prędkości uderza piłkę o niskiej (używając skrótu myślowego – miękkiej) kompresji.

Kompresja piłki golfowej

Mam nadzieję, że udało mi się przybliżyc istotne zagadnienia dotyczące fittingu piłek golfowych oraz narzędzie, którym jest scorekarta służąca do ewaluacji wyników. Dzięki temu będziecie w stanie dokonać fittingu piłek samodzielnie – tam gdzie nie macie dostępu do pomiarów, zrobicie to na oko i w przybliżeniu. Oczywiście zapraszam do naszego fitting center oraz na demo days podczas których usługa fittingu piłek golfowych może być w pełni profesjonalna przy wykorzystaniu nowoczesnej technologii Trackman/Flightscope/Foresight (w zależności od lokalizacji) oraz doświadczenia naszych fitterów.